biały

\białyali, bielszy
«mający barwę właściwą śniegowi, mleku»

Oślepiająco biały śnieg.

Biały obrus.

Białe obłoki, kwiaty.

Zęby białe jak ser.

Ponad śnieg bielszym się stanę. (Żeromski)

∆ Biały człowiek «potocznie o człowieku należącym do białej odmiany»
∆ Biały dzień a) «ranek»

Spać, bawić się do białego dnia.

b) «pełnia dnia»

Zostać napadniętym w biały dzień.

∆ Białe noce «noce w krajach polarnych, gdzie zmierzch przechodzi bezpośrednio w brzask»
∆ Biały mróz «szron»
∆ Biała kawa «kawa z dodatkiem mleka lub śmietanki»
∆ Białe mięso «mięso dietetyczne (cielęce lub z drobiu)»
∆ Białe pieczywo «bułka, chleb przeważnie z pszennej mąki»
∆ Białe wino «wino z jasnych winogron»
∆ Biały orzeł «wizerunek orła będącego godłem państwa polskiego»
∆ Białe tango, biały walc itp. «tańce, do których panie proszą panów»
∆ Biały mazur «mazur tańczony nad ranem»
∆ Biały tydzień «masowa sprzedaż artykułów bielizny pościelowej, stołowej i odpowiednich materiałów, prowadzona przez określony czas»
pot. Biała gorączka «delirium tremens»
przen. «atak złości, gniewu»

Dostawać białej gorączki na widok czegoś.

∆ Białe szaleństwo «narciarstwo»
anat. Biała substancja, istota «część mózgu i rdzenia składająca się głównie z włókien nerwowych i komórek glejowych; białą barwę nadają włókna z osłonką mielinową»
antr. Biała odmiana człowieka «jedna z trzech odmian człowieka współczesnego, charakteryzująca się jasną skórą o różnych odcieniach; europeidzi»
biol. Białe ciałka krwi, białe krwinki «jądrzaste komórki krwi i limfy zdolne do aktywnego ruchu i fagocytozy, pełniące obronną rolę w organizmie - niszczą drobnoustroje, wytwarzają przeciwciała; leukocyty»
lit. Biały wiersz «wiersz, w którym rymy występujące niekiedy sporadycznie, w dowolnych pozycjach wersów, mają funkcję instrumentacyjną lub stylistyczną, a nie kompozycyjną»
mors. Biała flota «statki pasażerskie przystosowane do żeglugi przybrzeżnej»
roln. Biała rdza → bielik w zn. 1
techn. Biały metal «stop łożyskowy zawierający około 88% cyny»
∆ Biała blacha «blacha ocynkowana»
∆ Biały węgiel «woda jako źródło energii przetwarzanej w siłowniach na energię elektryczną»
wet. Biała biegunka «choroba piskląt, głównie kurcząt, indycząt i bażantów, wywoływana przez bakterie, charakteryzująca się zasychającymi wokół odbytu odchodami o białym nalocie»
wojsk. Biała broń «broń służąca do walki wręcz, np. broń sieczna, kłująca, obecnie głównie bagnety i noże zwiadowców»
zool. Biały niedźwiedź «Thalaretos maritimus, duży niedźwiedź zamieszkujący okolice Bieguna Północnego, o kremowym ubarwieniu; ma owłosiony tył stopy, palce do połowy spięte błoną, doskonale pływa, nie zapada w sen zimowy; niedźwiedź polarny»
◊ Biały kruk «osobliwość, rzadkość, unikat, głównie w odniesieniu do rzadkich, cennych książek»
◊ Biały murzyn «człowiek (biały) wyzyskiwany, źle traktowany»
◊ Czarno na białym «na piśmie, w druku; w sposób oczywisty, niezbicie»
przen. «siwy - o włosach lub człowieku mającym takie włosy»

Starzec biały jak gołąb.

biały w użyciu rzecz.
1. «człowiek należący do białej odmiany»

Nieprzystosowanie białych do klimatu tropikalnego.

2. hist. «członek stronnictwa zachowawczego, antyrewolucyjnego (działającego w okresie powstania styczniowego), propagującego konieczność pracy organicznej»
3. hist. «człowiek o przekonaniach zachowawczych (zwłaszcza w odniesieniu do przeciwników rewolucji w ZSRR); kontrrewolucjonista»
biało-czerwony «złożony z dwóch części: białej i czerwonej»

Flaga biało-czerwona.

Opaska biało-czerwona.


Słownik języka polskiego . 2013.

  • Bialy — Bialy, a Yiddish word short for bialystoker , from Białystok, a city in Poland, is a small roll that is a traditional dish in Polish Ashkenazi cuisine. A traditional bialy has a diameter of up to 15 cm (6 inches) and is a chewy yeast roll similar …   Wikipedia

  • biały — I {{/stl 13}}{{stl 8}}przym. Ia, biali, bielszy {{/stl 8}}{{stl 7}} o kolorze: taki jak świeży śnieg; przeciwstawny do czarnego; bardzo jasny : {{/stl 7}}{{stl 10}}Biała koszula. Biały obrus. Białe owce. Biały jak kreda. {{/stl 10}}{{stl 20}}… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • bialy — bagel with onion flakes sprinkled on it, by 1936, ultimately short for BiaЕ‚ystok, city in modern Poland. The city name is lit. white river, from Pol. biaЕ‚y white + stok river (the Bialy River flows through the region) …   Etymology dictionary

  • Bialy — Bialy, 1) Stadt, so v.w. Zülz; 2) Fluß, s.u. Bialystock …   Pierer's Universal-Lexikon

  • bialy — [byä′lē] n. pl. bialys [Yiddish, after BIAłYSTOK, where orig. made] a flat bread roll made with gluten flour and topped with chopped onions, etc.: also sp. biali …   English World dictionary

  • biały — 1. Białe tango, biały walc «tango, walc, do których panie proszą panów»: Wszystkie pary tańczą! Walc! Biały walc! Panie proszą panów! W. Myśliwski, Pałac. 2. Do białego dnia; do białego rana «do wschodu słońca, do świtu»: (...) wszyscy udają się… …   Słownik frazeologiczny

  • bialy — noun flat crusty bottomed onion roll • Syn: ↑bialystoker • Hypernyms: ↑onion roll * * * bialy 7 [bɪˈɑːli] [bɪˈɑːli] noun (pl …   Useful english dictionary

  • bialy — noun (plural bialys) Etymology: Yiddish, short for bialystoker, from bialystoker of Bialystok, city in Poland Date: 1965 a flat breakfast roll that has a depressed center and is usually covered with onion flakes …   New Collegiate Dictionary

  • bialy — /bee ah lee, byah /, n., pl. bialies. a round, flat, leavened, onion flavored roll made of white flour, having a depression at the center and a crusty bottom. [1960 65; after BIALYSTOK] * * * …   Universalium

  • bialy — noun A flat bread roll topped with onion flakes. Instead of a hole like a bagel, it has a depression in the middle …   Wiktionary

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.